مصرف آب و مواد غذایی آلوده مهمترین عوامل شیوع بیماری‌های گوارشی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای استان خوزستان، دکتر مهرداد شریفی بیان کرد: همه‌ساله با گرم شدن هوا در استان خوزستان و ورود به دوره اوج بروز بیماری‌های منتقله از آب و غذا، انتظار افزایش این دسته از بیماری‌ها در سطح استان وجود دارد و یکی از مهم‌ترین راه‌های انتقال، مصرف آب و مواد غذایی آلوده است.

وی افزود: افزایش مصرف غذا در خارج از منزل، استفاده از مواد غذایی در مراکز غیربهداشتی، مصرف غذاهای سلف‌سرویس بدون رعایت استانداردهای لازم و همچنین غذاهای مانده بدون گرم کردن کامل، از جمله عوامل موثر در انتقال بیماری‌های گوارشی به شمار می‌روند.

شریفی ادامه داد: علاوه بر این، سالم‌سازی نکردن صحیح سبزیجات و میوه‌ها پیش از مصرف و همچنین رعایت نکردن بهداشت دست‌ها، از دیگر عوامل مهم انتقال این بیماری‌ها محسوب می‌شود.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز اظهار کرد: بیماری‌های منتقله از آب و غذا در اثر مصرف مواد غذایی یا نوشیدنی‌های آلوده ایجاد می‌شوند و عوامل بیماری‌زا شامل باکتری‌ها، سموم (توکسین‌ها)، ویروس‌ها و انگل‌ها هستند.

راهکارهای پیشگیری از ابتلا به بیماری

وی اضافه کرد: علائم این بیماری‌ها معمولا شامل اسهال، تهوع، استفراغ و درد یا گرفتگی شکم است که به طور متوسط ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از آلودگی بروز کرده و بین یک تا ۲ روز ادامه می‌یابد.

شریفی با اشاره به اینکه برای پیشگیری از ابتلا به این بیماری‌ها، رعایت بهداشت مواد غذایی ضروری است، توصیه کرد: گوشت، ماهی و تخم‌مرغ باید به طور کامل پخته شود، از مصرف آن‌ها به صورت نیم‌پز خودداری شود و مواد غذایی پخته‌شده نیز در کوتاه‌ترین زمان ممکن مصرف شود.

رئیس مرکز بهداشت خوزستان بیان کرد: در صورتی که دمای غذا به دمای محیط برسد، لازم است برای نگهداری در دمای بالای ۶۰ درجه سانتی‌گراد گرم نگه داشته شود یا در یخچال قرار گیرد و برای کودکان زیر ۲ سال نیز بهتر است تنها به اندازه یک وعده غذایی، غذا تهیه شود.

وی گفت: همچنین مواد غذایی ذخیره‌شده برای مصرف مجدد باید تا دمای ۷۰ درجه سانتی‌گراد حرارت ببیند. کنسروها نیز در صورت آلودگی می‌توانند موجب مسمومیت‌های خطرناک شوند؛ بنابراین لازم است پیش از مصرف به مدت ۲۰ دقیقه جوشانده شوند.

شریفی با تاکید بر اینکه استفاده از آب سالم و بهداشتی از دیگر راهکارهای مهم پیشگیری است، توصیه کرد: شهروندان باید از مصرف آب‌های مشکوک یا آب‌هایی که منبع آن‌ها مشخص نیست خودداری کنند و در صورت نیاز، آب را پیش از مصرف بجوشانند یا کلرزنی کنند، همچنین با توجه به افزایش مصرف یخ در فصل گرما، از یخ بهداشتی و بسته‌بندی‌شده استفاده شود.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز ادامه داد: سبزیجات نیز به دلیل استفاده از کودهای انسانی و حیوانی، آبیاری با آب آلوده و تماس با حیوانات، ممکن است به عوامل بیماری‌زا آلوده شوند.

خطر ابتلا به وبا و هپاتیت با مصرف سبزیجات آلوده

وی گفت: مصرف سبزیجات آلوده می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌هایی نظیر وبا، هپاتیت، اسهال خونی و بیماری‌های انگلی مانند کیست هیداتیک و آسکاریس را افزایش دهد، به همین دلیل، سالم‌سازی سبزیجات پیش از مصرف ضروری است.

شریفی افزود: سبزیجاتی که به صورت خام در سالاد، ساندویچ یا تزیین غذا استفاده می‌شوند نیز باید پیش از مصرف سالم‌سازی شوند، این فرایند شامل چهار مرحله اصلی پاک‌سازی، انگل‌زدایی، گندزدایی و شست‌وشو است.

شست‌وشوی صحیح دست‌ها از موثرترین راه‌های پیشگیری

رئیس مرکز بهداشت خوزستان بر اهمیت شست‌وشوی صحیح دست‌ها با آب و صابون تاکید کرد و آن را یکی از موثرترین، ساده‌ترین و کم‌هزینه‌ترین راه‌های پیشگیری و کنترل بیماری‌های عفونی عنوان کرد.

وی اظهار کرد: در صورت بروز اسهال، به‌ویژه در کودکان زیر پنج سال، سالمندان و افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن قلبی و عروقی، مراجعه به پزشک ضروری است و باید از خوددرمانی پرهیز شود.

شریفی بیان کرد: اگر بیمار پس از مراجعه به پزشک و دریافت درمان، همچنان با علائمی مانند افزایش دفعات اسهال آبکی، ناتوانی در خوردن و آشامیدن، تشنگی شدید، استفراغ‌های مکرر، تب، وجود خون در مدفوع یا کاهش سطح هوشیاری مواجه باشد، باید مجددا و در اسرع وقت به مراکز درمانی مراجعه کند.

بر اساس این گزارش، وبا، حصبه، اسهال خونی، بوتولیسم و هپاتیت ویروسی (A و E) از جمله بیماری‌های منتقله از طریق آب و غذا هستند که با آموزش همگانی به مردم در این زمینه می‌توان به نتایج موفقیت‌آمیزی در کنترل و کاهش این بیماری‌ها دست یافت.

با توجه به گستره طبیعی ایران در چهار اقلیم متنوع، از ابتدای بهار تا انتهای مهرماه فصل خطر شیوع این بیماری‌هاست و باید در مقابل آن هوشیار بود.