گفتار درمانی؛ نقش کلیدی در بهبود کودکان مبتلا به شکاف لب و کام دارد

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، مرکز خراسان رضوی، مدیر گروه گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد همزمان با اول اردیبهشت، روز ملی گفتاردرمانی، گفت: مشکلات تغذیه‌ای و گفتاری کودکان مبتلا به شکاف لب و کام با کمک گفتاردرمانگران قابل رفع است و این متخصصان نقش مهمی در بهبود تعاملات اجتماعی و ارتباطی کودکان دارند.

دکتر نسیبه سلطانی‌نژاد با بیان اینکه شکاف لب و کام از شایع‌ترین ناهنجاری‌های مادرزادی است، اظهار کرد: این ناهنجاری به دلیل اختلال در رشد جنین ایجاد می‌شود؛ بروز این ناهنجاری می‌تواند ناشی از عوامل ژنتیکی و محیطی باشد و بر اساس مطالعات مختلف، شیوع آن در ایران حدود ۳.۱ مورد در هر هزار تولد گزارش شده است.

دکتر سلطانی‌نژاد با اشاره به اینکه شکاف لب و کام در بیشتر موارد قابل درمان است، افزود: اغلب کودکان مبتلا در سال اول زندگی زیر عمل جراحی قرار می‌گیرند، اما این ناهنجاری‌ها علاوه بر تأثیر بر ظاهر نوزاد، می‌توانند مشکلاتی در تغذیه، رشد و عملکرد حفره دهان ایجاد کنند و در مراحل بعدی نیز موجب اختلال در رویش دندان‌ها، غذا خوردن، شنوایی و گفتار و زبان شوند.

مدیر گروه گفتاردرمانی دانشکده علوم پیراپزشکی و توانبخشی مشهد درباره نقش آسیب‌شناس گفتار و زبان در این فرآیند گفت: از بدو تولد نوزاد مبتلا به شکاف کام، گفتاردرمانگر می‌تواند در زمینه تغذیه مناسب به خانواده کمک کند.

وی تأکید کرد: درمان این کودکان نیازمند حضور یک تیم درمانی چندتخصصی است که می‌تواند شامل جراح پلاستیک، جراح فک و صورت، جراح کودکان و نوزادان، متخصص گوش و حلق و بینی، گفتاردرمانگر، متخصص ارتودنسی، دندانپزشک کودکان، متخصص پروتز‌های دندانی، متخصص ژنتیک، پرستار، روانشناس و مددکار اجتماعی باشد.

وی افزود: گفتاردرمانگران پس از انجام جراحی نیز نقش مهمی در اصلاح مشکلات گفتاری دارند؛ از جمله تقویت عضلات گفتاری، اصلاح اختلالات تلفظی و بهبود کیفیت صدا. در برخی کودکان به دلیل اختلال در عملکرد دریچه کامی-حلقی، هنگام صحبت کردن هوا از راه بینی خارج می‌شود و گفتار حالت «تودماغی» یا هایپرنازال پیدا می‌کند که با مداخلات گفتاردرمانی قابل اصلاح است.

دکتر سلطانی‌نژاد خاطرنشان کرد: هرچه جراحی در سنین پایین‌تر انجام شود احتمال بروز اختلالات گفتاری کمتر خواهد بود، اما در صورت تأخیر در جراحی، مشکلات گفتار و زبان بیشتر مشاهده می‌شود.

وی با اشاره به مشکلات شنوایی در برخی از این کودکان گفت: به دلیل عفونت‌های مکرر گوش میانی، برخی کودکان مبتلا به شکاف لب و کام ممکن است در درک و استفاده از زبان نیز دچار مشکل شوند و با تأخیر در رشد گفتار، محدودیت در دایره واژگان یا استفاده از جملات کوتاه‌تر مواجه باشند.