بیان احکام عید فطر و زکات فطره
حجت الاسلام پیش قدم دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر برخی احکام عید فطر و زکات فطره را عنوان کرد.
در روایات آمده است که قبولی روزه ماه رمضان وابسته به پرداخت زکات فطره دانسته شده است.
شرایط_وجوب_فطریه
زکات فطره بر کسی واجب میشود که در غروب شب عید فطر این شرایط را داشته باشد:
۱: بالغ باشد
اگر کودک باشد، فطریه بر او واجب نیست، بلکه بر سرپرست او واجب است.
۲. عاقل باشد
اگر کسی دیوانه باشد، فطریه بر او واجب نیست.
۳. فقیر نباشد
فقیر کسی است که مخارج سال خود و خانوادهاش را ندارد. چنین فردی فطریه بر او واجب نیست.
۴. هوشیار باشد
اگر کسی در آن لحظه بیهوش باشد، برخی فقها وجوب را ساقط میدانند.
۵. زنده باشد
کسی که قبل از غروب شب عید فوت کرده باشد، فطریه ندارد.
۳️⃣ #زمان_واجب_شدن_فطریه
زمان وجوب فطریه غروب آخرین روز ماه رمضان (شب عید فطر) است.
یعنی:
هر کسی که در این زمان شرایط را داشته باشد، فطریه بر او واجب میشود.
اگر بعد از غروب شرایط ایجاد شود، فطریه واجب نیست.
مثال
اگر کودکی قبل از غروب به دنیا بیاید → فطریه دارد.
اگر بعد از غروب متولد شود → فطریه ندارد.
۴️⃣ #فطریه_چه_کسانی_بر_عهده_انسان_است؟
هر شخص باید فطریه خود و کسانی که نانخور او هستند را بپردازد.
نانخور یعنی کسی که مخارج زندگی او معمولاً توسط آن فرد تأمین میشود.
افرادی که معمولاً نانخور محسوب میشوند:
🔸خود شخص
🔹همسر
حتی اگر همسر ثروتمند باشد، باز هم فطریهاش بر عهده شوهر است.
🔸فرزندان
چه کوچک باشند چه بزرگ، اگر تحت تکفل باشند.
🔹پدر و مادر
اگر خرج آنان را شخص میدهد.
🔸افراد تحت سرپرستی
مثل:خادم، کارگر، شاگرد، دانشجویی که خرجش با اوست
۵️⃣ #حکم_مهمان_در_فطریه
یکی از مسائل رایج در احکام فطریه مربوط به مهمان است.
حالت اول
اگر مهمان قبل از غروب شب عید وارد خانه شود و عرفاً نانخور میزبان محسوب شود:
✅ فطریه او بر عهده میزبان است.
حالت دوم
اگر مهمان فقط برای یک شب یا چند ساعت آمده باشد:
❌ نانخور محسوب نمیشود
✅ فطریه بر عهده خودش است.
حالت سوم
اگر مهمان بعد از غروب شب عید وارد شود:
✅ فطریه بر عهده خودش است.
۶️⃣ #مصرف_فطریه
فطریه باید به فقیر یا مستحق داده شود.
فقیر کسی است که: هزینه زندگی سال خود را ندارد.
اولویتها در دادن فطریه
۱. فقیران مؤمن
۲. خویشاوندان فقیر
۳. همسایگان فقیر
۴. افراد آبرومند نیازمند
۷️⃣ #کسانی_که_نمیتوان_به_آنها_فطریه_داد
فطریه را #نمیتوان به این افراد داد:
🔸پدر و مادر
🔹فرزندان
🔸همسر
🔹کسانی که خرجشان بر انسان واجب است.
زیرا خرج آنان از قبل بر انسان واجب است.
💠#سوال:
آیا جایز است زکات فطره را در شهر دیگرى بدهیم؟
✅جواب:
🔹 آیتالله خامنهای:
بنابر احتیاط در همان شهر پرداخت شود؛ بله اگر در آن شهر مستحق پیدا نشود، میتواند آن را به شهر دیگری برد.
🔹 آیتالله سیستانی:
اگر در محل خودش مستحق پیدا شود، احتیاط واجب آن است که فطره را بهجای دیگر نبرد،
🔹 آیتالله مکارم:
احتیاط واجب آن است که زکات فطره را در همان محل مصرف کند، مثلًا نمىتواند براى بستگانش که در شهر دیگرى هستند بفرستد،
💠#سوال:
تبدیل پول فطریه به کالا
♦️آیا میتوان به جای پول فطریه، مواد و لوازم مورد نیاز فقیر را برایش تهیه کرده و به او تحویل دهیم؟
✅ جواب: به صورت مذکور کافی نیست؛ اما میتوانید از فقیر وکالت بگیرید که پول فطریه را برای او دریافت کرده و کالاهای مورد نیازش را تهیه کنید.
💠#سوال:
کارت به کارت کردن فطریه
♦️آیا میتوان فطریه را برای مستمند کارت به کارت کرد؟
✅ اشکالی ندارد.
💠#سوال:
پرداخت فطریه به سادات فقیر
♦️آیا فطریه را به سادات فقیر میتوان داد؟
✅ جواب: غیر سادات نمیتوانند فطریه را به سادات پرداخت نمایند.
💠#سوال:
♦️آیه فطریه را میتوان از پولی که خمس آن داده نشده پرداخت کرد.
✅جواب: برای پرداخت زکات فطریه باید از پول یا مالی که خمس آن داده شده پرداخت کرد.
#مثال: برای این کار مبلغی را از داریی یا مال کنار گذاشته و بعد از پرداخت خمس آن مبلغ، زکات فطریه را با آن پول که خمس آن پرداخت شده به فقیر داد.